Een gedetineerde in een van de zwaarst beveiligde gevangenisafdelingen van Canada heeft op opmerkelijke wijze een maaltijd van McDonald’s en alcohol laten bezorgen: met een drone, rechtstreeks bij het raam van zijn cel. Het incident vond plaats in de Special Handling Unit van het gevangeniscomplex in Sainte-Anne-des-Plaines, in de Canadese provincie Québec. Volgens de vakbond voor gevangenispersoneel bleef de dronevlucht onopgemerkt door de aanwezige detectiesystemen.
Detectiesystemen zouden de drone hebben gemist
De drone zou in de nacht van woensdag 14 op donderdag 15 oktober rond drie uur ’s nachts zijn ingezet. De levering bestond uit kipnuggets, friet, dipsaus en alcoholische drank. Bewakers ontdekten de smokkelwaar tijdens een controleronde, toen ze merkten dat de gedetineerde onder invloed leek te zijn. In zijn cel troffen ze vervolgens de restanten van de maaltijd aan.
Volgens Mike Bolduc, regionaal voorzitter van de Canadese gevangenisvakbond, vond de gedetineerde de situatie bijzonder amusant toen de bewakers zijn maaltijd ontdekten. Voor het gevangenispersoneel is de zaak echter aanzienlijk minder grappig. De Special Handling Unit is bedoeld voor gedetineerden die vanwege hun gewelddadige gedrag of andere veiligheidsrisico’s onder uitzonderlijk strenge omstandigheden worden vastgehouden.
Bolduc stelt dat het incident aantoont dat de beveiliging tekortschiet. De Canadese gevangenisdienst maakt gebruik van technologie om drones te detecteren, maar volgens de vakbondsvertegenwoordiger werd het toestel tijdens de vlucht niet opgemerkt. Ook berichtte de Franstalige nieuwszender TVA Nouvelles dat bewakingscamera’s mogelijk niet naar behoren functioneerden.
De precieze omstandigheden van de vlucht zijn nog niet opgehelderd. De Canadese gevangenisdienst, Correctional Service Canada (CSC), heeft tegenover CBC bevestigd dat het incident wordt onderzocht, maar wil vanwege veiligheidsaspecten geen verdere details verstrekken.
Meer dan een probleem met fastfood
De bezorgdheid onder het gevangenispersoneel gaat nadrukkelijk verder dan een illegaal bezorgde maaltijd. Drones worden al langer gebruikt om verboden goederen zoals mobiele telefoons, drugs en wapens gevangenissen binnen te smokkelen. Volgens de vakbond is het probleem structureel en vormen dergelijke vluchten een toenemend risico voor zowel personeel als gedetineerden.
Bolduc waarschuwt dat het ongezien afleveren van een maaltijd ook vragen oproept over de mogelijkheid om gevaarlijkere voorwerpen op dezelfde manier binnen te brengen. Hij pleit onder meer voor fysieke netten om te voorkomen dat drones bij gevangeniscellen en binnenplaatsen kunnen komen.
De vakbond uitte daarnaast kritiek op bezuinigingen bij de Canadese gevangenisdienst. Volgens de organisatie verminderen die de beschikbare capaciteit voor bewaking en het tegengaan van smokkelwaar. De federale overheid heeft een besparing van 132 miljoen Canadese dollar op het operationele budget van de gevangenisdienst aangekondigd. De vakbond vreest dat dit de beveiliging verder onder druk zet.
CSC benadrukt dat de aanpak van smokkelwaar een prioriteit blijft. De dienst zegt daarvoor een combinatie te gebruiken van alert personeel, inlichtingenwerk, controles, detectietechnologie en samenwerking met politie en andere partners.
Ook in Nederland vormen smokkeldrones een probleem
Het Canadese incident staat niet op zichzelf. Ook in Nederland worden drones ingezet om verboden goederen gevangenissen binnen te brengen. Daarbij gaat het onder meer om mobiele telefoons en drugs, die op binnenplaatsen worden afgeleverd of met behulp van een drone over beveiligingsmaatregelen heen worden gebracht.
De problematiek stelt gevangenisautoriteiten voor een lastige opgave. Detectiesystemen kunnen helpen om naderende drones te signaleren, maar het daadwerkelijk voorkomen van een levering vraagt om een combinatie van detectie en de inzet van counterdronemaatregelen. Daarbij spelen ook de locatie van de gevangenis, de beschikbare reactietijd en de mogelijkheid om een drone veilig uit de lucht te halen een rol.
De Canadese gevangenisdienst onderzoekt hoe de maaltijd bij de gedetineerde terecht kon komen. Vooralsnog is niet bekend welke drone is gebruikt, wie het toestel bestuurde en of er sprake was van een tekortkoming in de detectieapparatuur of de overige beveiliging.