De Poolse luchtvaartautoriteit heeft een opvallende tijdelijke vrijstelling verleend voor het uitvoeren van FPV-vluchten in de Open categorie. Dronevliegers mogen onder een aantal specifieke voorwaarden vliegen zonder dat de drone binnen direct zicht (VLOS) van de piloot blijft en zonder inzet van een waarnemer. De maatregel geldt voor lichte drones en is nadrukkelijk beperkt in hoogte, afstand en tijd.
Inhoudsopgave
Afwijken van VLOS-eis
De beslissing is genomen door de Poolse burgerluchtvaartautoriteit, het Urząd Lotnictwa Cywilnego (ULC) Urząd Lotnictwa Cywilnego, op basis van artikel 71 van Verordening (EU) 2018/1139 Verordening (EU) 2018/1139. Met deze zogenoemde flexibiliteitsbepaling kan een lidstaat tijdelijk afwijken van Europese uitvoeringsregels. In dit geval gaat het om een nationale afwijking van Verordening (EU) 2019/947 Verordening (EU) 2019/947, waarin de regels voor het gebruik van drones zijn vastgelegd.
Volgens de Europese basisregels moeten drones in de Open categorie in beginsel binnen direct zicht (VLOS) van de piloot blijven. Bij FPV-vluchten in de buitenlucht wordt dat normaliter ondervangen door de inzet van een waarnemer die het toestel met het blote oog volgt en het omliggende luchtruim in de gaten houdt. Hierdoor is het in de Open categorie wettelijk niet toegestaan om buiten in je eentje FPV-vluchten uit te voeren.
De Poolse autoriteit schort die verplichting tijdelijk op voor FPV-operaties in de subcategorieën A1, A2 en A3. Concreet betekent dit dat een waarnemer niet langer verplicht is, mits aan aanvullende randvoorwaarden wordt voldaan.
Strikte limieten voor gewicht, afstand en hoogte
De vrijstelling geldt uitsluitend voor lichte drones en binnen scherp afgebakende operationele grenzen:
A1:
• tot 250 gram (zelfbouw of klasse C0)
• tot 900 gram (klasse C1)
• maximale horizontale afstand: 200 meter
A2:
• tot 4 kg (klasse C2)
• maximale horizontale afstand: 200 meter
A3:
• tot 4 kg
• maximale horizontale afstand: 500 meter
• minimaal 150 meter afstand tot woon-, industrie- of recreatiegebieden
Voor alle categorieën geldt bovendien een maximale vlieghoogte van 50 meter boven grondniveau (AGL). Alle overige eisen uit de Open categorie, waaronder opleidingsvereisten, afstandsregels tot personen en het verbod op vliegen boven mensenmenigten, blijven onverkort van kracht.
Belangrijk is dat de vrijstelling géén invloed heeft op geografische dronezones of andere luchtruimbeperkingen. Waar in een specifieke zone alsnog VLOS of een waarnemer verplicht is gesteld, blijft die eis gelden.
Tijdelijke maatregel tot oktober 2026
De vrijstelling is van kracht van 12 februari 2026 tot en met 12 oktober 2026. In die periode monitort de Poolse autoriteit de veiligheidseffecten, waaronder incidentmeldingen en nalevingsgedrag. Op basis daarvan kan worden besloten tot verlenging, aanpassing of beëindiging van de regeling.
Volgens de motivatie van de autoriteit is sprake van een duidelijke discrepantie tussen de letter van de regelgeving en de praktijk van FPV-vliegen. FPV wordt in Polen, net als elders in Europa, op grote schaal recreatief en semi-professioneel beoefend. De verplichte inzet van een waarnemer wordt in de praktijk vaak als belemmerend ervaren en zou mede leiden tot strikt genomen illegale, niet volledig conforme operaties.
Mogelijke precedentwerking
Het is niet uitgesloten dat andere lidstaten dit voorbeeld volgen, met name als uit de Poolse evaluatie blijkt dat het veiligheidsniveau aantoonbaar op peil blijft. Voor de Europese FPV-gemeenschap kan dit besluit een belangrijke stap betekenen in de verdere normalisering van FPV-vluchten binnen de Open categorie.
Tegelijkertijd schuilt hierin een risico: wanneer meerdere lidstaten eigen, tijdelijke afwijkingen invoeren, kan dat leiden tot verdere fragmentatie van het Europese regelgevingskader voor drones en tot minder uniforme toepassing van de Open categorie binnen de EU.
Ook afwijking voor STS-operaties
Naast de tijdelijke vrijstelling voor FPV-vliegers heeft de Poolse luchtvaartautoriteit ook besloten om beperkingen binnen de STS-scenario’s voor de Specific categorie tijdelijk te versoepelen voor overheidsvluchten en operaties rond kritieke infrastructuur. Daarover is een uitgebreid artikel verschenen op.eu.
